Bakır

Bilinen en eski bakır yatakları Kıbrıs adasında olup Latince “Cuprum” adı verilen bakır metallerin pratik olarak kullanılmasında bir başlangıç noktası olmuştur. Ülkemizde Çatalhöyük kazılarında bulunan bakır eşyalar ise bilinen bakır tarihini M.Ö. 7000 yılına kadar götürmektedir.

Ülkemizde toplam 5,4 milyon ton metal bakır (1,59 milyar ton tüvenan; 1.016 ppm-16.300 ppm) kaynağı MTA tarafından keşfedilmiştir (MTA, 2025). MAPEG (2025) verilerine göre şirketler tarafından beyan edilen sadece bakır işletme izinli ruhsatlardan 1,05 milyar ton (ortalama %3,23) rezervi bulunmaktadır. Buna ilave olarak; işletme izni ilk bakır olarak verilen daha sonra kompleks maden olarak devam eden ruhsatların 915,6 milyon tondur (diğer kompleks madenler hariçtir). 

2025 yılı itibarıyla küresel ölçekte toplam bakır rezervi 980 milyon ton olarak ön görülmekte olup Şili %18 ile bakır rezervleri dağılımında en büyük orana sahip ülke konumundadır, Avustralya %10'luk oran ile Şili’yi takip etmektedir. Aynı zamanda Şili 5,3 milyon ton metal bakır üretimi ile dünya bakır üretiminde 1. sırada iken bunu 3,2 milyon ton ile Kongo, 2,7 milyon ton ile Peru takip etmektedir. Dünya bakır üretimi 2025 yılında 23 milyon ton civarlarına yükselmiştir. 

Ülkemizde 2024 yılında 5,45 milyon ton tüvenan bakır üretimi yapılmıştır. 2024 yılında üretim miktarlarına göre tüvenan bakır üretimi yapılan iller: Sivas, Siirt, Adıyaman, Malatya, Kırşehir, Trabzon, Çorum, Adıyaman, Kastamonu, Bitlis, Artvin’dir.

Bakır fiyatları 2021 yılı itibarıyla yukarı yönlü bir seyir halindedir.  2020 Ocak-Aralık ortalama bakır fiyatları 6.170 ABD$/ton olarak gerçekleşirken, 2021 fiyat ortalaması 9.223 ABD$/ton, 2022 yılında ise 8.990 ABD$/ton civarında gerçekleşmiştir, 2023 yılın ortalaması ise 8.300 ABD$/ton civarında olmuştur. 2024 yılında fiyat ortalaması 9.030 ABD$/ton civarında iken 2025 yılında ortalama fiyat 10.114 ABD$/ton olmuştur. Ülkemiz tüvenan bakır talebini üretim ile karşılayabilmesi sebebiyle ihracatçı, bakır ara-uç ürünlerinde ithalatçı konumda olup geri dönüşüm bakırda ise ithalatçı konumdadır.

Güncelleme Tarihi: 16.05.2026